In onze huizen en gebouwen leven verschillende beschermde diersoorten. Zo broeden huismussen en gierzwaluwen onder onze daken en leven vleermuizen in onze spouwmuren. Deze soorten en hun verblijfplaatsen zijn wettelijk beschermd.
Laatst gewijzigd op: 11-februari-2026
Wetgeving:
Omgevingswet
Werkzaamheden aan en rond gebouwen kunnen schade toebrengen aan deze soorten Daarom moet u extra maatregelen nemen voor deze soorten als u iets aan uw woning wilt veranderen.
Zorgplicht
In de Omgevingswet staat dat iedereen een zorgplicht heeft voor beschermde diersoorten. Dit betekent dat u bij werkzaamheden aan woningen rekening moet houden met beschermde diersoorten. Veel particuliere huiseigenaren zijn hier niet van op de hoogte en weten niet welke wettelijke verplichtingen er zijn. Door het verstrekken van subsidie voor verduurzaming kan een gemeente medeverantwoordelijk zijn voor de schadelijke gevolgen op beschermde soorten.
Handreiking soortenmanagementplan (SMP) fase 1
Om de bescherming van beschermde soorten goed te regelen, kan een gemeente een soortenmanagementsplan (SMP) opstellen. Inwoners kunnen werkzaamheden aan hun woning uitvoeren binnen de regels van dat plan. Dit betekent dat zij geen apart ecologisch onderzoek hoeven te laten doen of een losse vergunning hoeven aan te vragen. Er is een handreiking SMP fase 1 vastgesteld.
Tijdelijke oplossing: handreiking pré-SMP
Het opstellen van een SMP door een gemeente duurt ongeveer 2 jaar. Als de gemeenten kiest voor het opstellen van een SMP mag de gemeente in de tussenliggende periode gebruikmaken van pré-SMP. Een pré-SMP is een voorlopig, verkennend kader op basis van beschikbare gegevens en beperkte onderzoeken dat onder voorwaarden tijdelijk gebruikt mag worden vooruitlopend op een volledig SMP. In aanvulling op de handreiking SMP fase 1 is een handreiking pré-SMP vastgesteld.
Vervolg: handreiking SMP fase 2
De handreiking voor het SMP wordt in fasen opgesteld. Het gaat in de 2e fase om onderwerpen zoals de benodigde maatregelen, monitoring en helderheid over wanneer werkzaamheden mogen worden uitgevoerd. Gemeenten hebben die besluitvorming over fase 2 nog niet direct nodig bij de start van het SMP. Inmiddels zijn we gestart met de uitwerking van de 2e fase SMP. Besluitvorming over fase 2 vindt later in 2026 plaats.
Subsidieregeling SMP
In maart 2026 wordt de nieuwe subsidieregeling opnieuw opengesteld. Gemeenten kunnen dan geld aanvragen voor het voorbereiden, opstellen, uitvoeren en monitoren van soortenmanagementplannen. Door het Rijk zijn per gemeente hiervoor landelijke bedragen vastgesteld.
Wijziging contactgegevens doorgeven
Met het formulier Wijzigingen van contactpersoon, tenaamstelling vergunning en/of adresgegevens kunt u wijzigingen aan ons doorgeven.
Stel uw vraag via het vragenformulier. Of bel ons op nummer: 026 359 9999. Hier kunt u ook terecht wanneer het u niet lukt om een aanvraag digitaal op te sturen: u kunt deze dan per post sturen.
